حیاط آپادانا

در شمال و شرق کاخ ‌بار داریوش بزرگ که «آپادانا» نامیده می‌شود، حیاط بزرگی  است  به  شکل  دو مسطیل عمود بر هم (مثل حرف حرف  لاتین L)که  ساقه  طولی‌اش  در  قسمت  شرق است و 167 متر درازا و 34 متر پهنا دارد  و ساقه  عرضی‌اش در شمال   است  و 152 مترطول و تقریباً 50 متر عرض دارد. شمال حیاط به طور کلی محدود است به سر پلکان ورودی و جلوخان و «دروازه ملل» و یک رشته اطاق‌های سربازی و نگهبانی که با دیوارهای خشتی ساخته شده بوده است. این اطاق‌ها در پشت دیوار جنوبی «خیابان سپاهیان» ساخته شده و در آنها رو به جنوب و به حیاط باز می‌شده است در شرق حیاط اپادانا، از زاویه شمالی تا جنوبی، قسمت‌های زیر را می‌بینیم:
الف‌ـ یک اطاق دراز و باریک با دیوارهای قطور خشتی، که دَر آن در دهلیزی میان حیاط اپادانا و حیاط غربی «کاخ نیمه‌تمام» و رو به سمت جنوب باز می‌شده است و نظر به موقعیت استوارش، آن را «زرادخانه» می‌دانند.
ب‌ـ یک اطاق نگهبانی بسیار بلند و باریک، که مدخلش در همان  دهلیز یاد شده بوده و دو در دیگر، یکی به جهت حیاط اپادانا و یکی هم به جهت حیاط شمالی کاخ صد ستون داشته است.
ج ـ اطاق نسبتاً بلندی، که یک دَر پهن به سوی حیاط شمالی کاخ صدستون داشته است و آن را «گردونه خانه» (محل نگه‌داری ارابه شاهی)دانسته‌اند.
دـ یک اطاق سربازی دیگر با دری که در سمت شرق، به حیاط شمالی کاخ صدستون باز می‌شده است.
هـ‌ ـ برج دو اطاقه شمال غربی «کاخ صدستون».
وـ دالان بلند غرب کاخ صدستون، که دَر غربی‌اش به حیاط اپادانا باز می‌شود و دو درگاه به سمت شرق به کاخ صدستون دارد و دَر جنوبی‌اش با چند پله به شمال بنایی که امروز موزه است می‌رسد.
ایوان‌های شرقی و شمالی اپادانا حیاط این کاخ را به ترتیب از سمت مغرب و جنوب محدود می‌کنند هنوز نتوانسته‌اند ثابت کنند که کف حیاط مورد بحث با اجر یا سنگ مفروش بوده است یا با چمن و گل و یا حتی با شن و ریگ.  راه‌ابهای زیرزمینی در ناحیه شمالی و شمال غربی حیاط به وضوح دیده می‌شوند، اما در قسمت شرقی در زیرزمین و در عمق چند متری کنده شده و رویشان را پوشانیده‌اند. قسمت عمده‌ای از محوطه اپادانا را بر روی سنگ کوه‌ پایه‌گذاری کرده‌اند و به همین جهت هم راه‌اب‌ها را بیشتر در سنگ کوه در اورده‌اند و بازدیدکننده متوجه این مطلب می‌شود و می‌بیند که بخشی از کف حیاط اپادانا پِیِسنگی متکی بر کوهپایه کوه‌ مهر( کوه‌ رحمت) را دارد.
تا مدتی پیش یک مورد دیگر هم در حیاط آپادانا جلب نظر می‌کرد و آن سرستونی سنگی به شکل شیر دو سر بود که در گودالی چهارگوش در شمال غربی حیاط یافت شده و سپس برپایه کوتاهی جای داده شده بود.این مکان برای سرستون مذکور نامناسب و غریب بود.ظاهراً این ستون را اصلاً برای یکی از ستون‌های ایوان شرقی آپادانا تراشیده و آماده کرده بودند ولی بدلیل سست بودن سست بودن سنگ و رگه داشتنش،جرات نکرده‌اند آن را بر سرِ ستون و ریز پوشش سقف قرار دهند و در گوشه حیاط رهایش کرده‌اند.طول این ستون 3/70 متر،قطرش 1 متر و ارتفاعش 2/30 متر است.این سر‌ستون را با زحمتی به ایوان شرقی آپادانا بردیمتا بر سر یکی ستون ها که در گوشه شمال شرقی بر پای ساخته بودیم،بگذاریم ولی به دلیل مشکلاتی از این کار چشم پوشی کرده و آن را در پای همان ستون بر زمین نهادیم.در پای پلکان شمالی آپادانا نیز،قطعات دیگری از سر ستون،قلمه و پایه ستون افتاده بود که به تدریج شناسایی و سر جایشان گذاشته شد.قطعه های ناشناخته نیز شناسایی و در جای اصلی شان نصب خواهد شد.
منبع:
شاپور شهبازی،علیرضا:1384،راهنمای مستند تخت‌جمشید،تهران،انتشارات سفیران
Advertisements
این نوشته در تاریخ ارسال شده و با , , برچسب‌گذاری شده. این نوشته را نشانه‌گذاری کنید.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s