اشکبوس

اشکبوس یا اشکبس یا اشکبوس،به گزارش فردوسی، در داستان «کاموس کشانی»، یکی از پهلوانانی است که در جنگ میان ایران و توران در زمان کیخسرو، از شهر کشان (محتملاً مرتبط با کوشان) به یاری افراسیاب می‌آید. پس از آنکه اشکبوس، در نبردی تن به تن، پهلوان ایرانی، رهام، را می‌گریزاند، طوس، سپهسالار ایران،می‌خواهد خود به نبرد اشکبوس برود، ولی رستم او را از این کار باز می‌دارد و خود پیاده(هفت لشکر،به کوشش افشاری و مدائنی،ص 229-231) به نبرد اشکبوس می‌رود، پس از گفتگویی که میان دو پهلوان در می گیرد، سرانجام اشکبوس به تیر رستم از پای درمی‌آید.
توصیف نبرد رستم و اشکبوس یکی از زیباترین توصیف‌های نبرد تن به تن در شاهنامه و دیگر حماسه‌های فارسی، در عین حال، یکی از مشهورترین آنهاست و به همین جهت، هم در شعر خوانی مرشدهای زورخانه و هم در طومار نقالان، از این نبرد یاد می‌شود و یکی از موضوعات تصویرهای شاهنامه نیز هست. زیبایی و هیجان توصیف این نبرد به ویژه در گفتگوی میان رستم و اشکبوس است.
رستم در پاسخ اشکبوس، که نام او را می‌پرسد،(«بدو گفت خندان كه نام تو چيست/تن بى‏سرت را كه خواهد گريست» شاهنامه به تصحیح جلال خالقی، 3/ 183/ 1285) می‌گوید:(«مرا مادرم نام مرگ تو كرد/زمانه مرا پتك ترگ تو كرد» شاهنامه به تصحیح جلال خالقی، 3/ 183/ 1287). سپس رستم، در پاسخ به این پرسش دیگر اشکبوس که چرا بدون اسب به نبرد آمده است، می‌گوید: «مگر در شهر تو شیر و نهنگ و پلنگ سوار بر اسب به نبرد می‌روند؟» و می‌افزاید: («پياده مرا زان فرستاد طوس/كه تا اسپ بستانم از اشكبوس» شاهنامه به تصحیح جلال خالقی، 3/ 183/ 1293).
رستم با این سخنان پر از استهزاء عملاً دل حریف نیرومندی را که، چند لحظه پیش، پهلوانی چون رهام از برابر او گریخته بود، چنان خالی می‌کند که او دیگر «تنی لرزلرزان، رخی سندروس» (شاهنامه به تصحیح جلال خالقی، 3/ 184/ 1302) بیش نیست. این مفاخره طنز آمیز رستم یا، به گفته اشکبوس، «فسوس و مریح» او یکی از زیباترین نمونه‌های رجز خوانیهای حماسی است.
منبع:
خالقی مطلق،جلال:1390،مقاله «اشکبوس» در «فردوسی و شاهنامه‌سرایی»،تهران،انتشارات فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی
Advertisements
این نوشته در فردوسی و شاهنامه ارسال شده و با , , , برچسب‌گذاری شده. این نوشته را نشانه‌گذاری کنید.

3 پاسخ برای اشکبوس

  1. m.m.darabi :گفت

    Ey lanat be eslam agar bekhatere UN nabud ta hala hokumate eslami iran asari az maghbareye ferdosi baghi nagozashte budand chun in akhonha aghide darand ke ferdusi ye ensanemeli gara va zede eslam ast

    .

  2. « سند واگذاری ششدانگ سرزمین اسراییل به یهودیان توسط الله تا آخرت در قرآن » ۱- آیا مسلمانان حرف الله را هم قبول ندارند و می گویند الله اشتباه ک :گفت

    « سند واگذاری ششدانگ سرزمین اسراییل به یهودیان توسط الله تا آخرت در قرآن »

    ۱- آیا مسلمانان حرف الله را هم قبول ندارند و می گویند الله اشتباه کرده است؟
    ۲- آیا در قرآن سندی است که الله آنرا پس گرفته باشد؟
    ۳- آیا روحانیون مسلمان برای جنگ طلبی و ایجاد بحران برای سر کار ماندن بهانه دیگری هم دارند؟
    ۴- آیا مسلمانان نباید از روحانیون خود سوال کنند چرا آنها حرف قرآن را قبول ندارند؟
    ۵- آیا کشاندن ایرانیان که سابقه چند هزار ساله دوستی با یهودیان دارند به دشمنی بیهوده با یهودیان و اسراییل در جهت دشمنی با ایران و ایرانیان و منافع ملی ایرانیان نیست؟
    —————————————————————–

    ( متن قرآن سوره ۱۷: الإسراء )

    پس [فرعون] تصميم گرفت كه آنان را از سرزمين [مصر] بركند پس او و هر كه را با وى بود همه را غرق كرديم (۱۰۳)

    فَأَرَادَ أَن يَسْتَفِزَّهُم مِّنَ الأَرْضِ فَأَغْرَقْنَاهُ وَمَن مَّعَهُ جَمِيعًا ﴿۱۰۳﴾

    و پس از او به فرزندان اسرائيل گفتيم در اين سرزمين ساكن شويد پس چون وعده آخرت فرا رسد شما را همه با هم محشور مى‏كنيم (۱۰۴)

    وَقُلْنَا مِن بَعْدِهِ لِبَنِي إِسْرَائِيلَ اسْكُنُواْ الأَرْضَ فَإِذَا جَاء وَعْدُ الآخِرَةِ جِئْنَا بِكُمْ لَفِيفًا ﴿۱۰۴﴾
    ________________________________________________
    « کورش فردوسی » koroshferdowsi@gmail.com
    لطفا این متن را در سایتهای دیگر تکثیر نمایید.

  3. ناشناس :گفت

    مزخرف نگو عزیز من در جای دیگه خدا این قوم رو لعنت کرده و بر آنها غضب کرده.حتما باید نشون بدی بی سوادی.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s